daban

daban
is.
1. İnsan və heyvan ayağının dal hissəsi. Çox gəzməkdən dabanlarım sızıldayır.
2. Ayağa geyilən şeylərin arxa hissəsi. Corabın dabanını yamamaq. – Qərənfil xala corabların ikisinin də dabanını toxuyub kəsdi. Ə. Vəl.. // Ayaqqabı altının arxa tərəfindəki möhkəm və qalın hissə. Çəkmənin dabanı ilə başımdan vurub papağımı saldı yerə. C. M.. <Dilənçi> ayağına dabanları yatırılıb əyilmiş bir kişi başmağı geymişdi. Ə. S..
3. dan. Bir daban bərabərində uzunluq. Gülsənəm arvad Cəmilin . . bir ildə azı bir daban uzandığını görüb sevindi. M. Hüs..
4. dan. Dəfə, kərə. Üç daban getmək.
5. Bax ayaq 1 9-cu mənada. Tüfəngi dabana çəkmək. Dabanda saxlamaq. – Sənsə cəbhədəsən belə bir gündə; Tüfəngin dabanda bir döyüşçüsən. S. V..
6. məh. Dəyirmanın üst daşını yuxarı qaldırmaq üçün dirəklərdən düzəldilən qurğu.
7. Bax dabana. Qapının dabanı. – <Xortdan:> Uşağı olmayan qadınlar gedib qarınlarını ağanın qapısının dabanına sürtərdilər. Ə. H.. . . Üçüncü dəfə qapını taqqataqla döydülər, az qaldı dabanı çıxsın. M. İ..
◊ Daban almaq – qaçmaq, götürülmək, yüyürüb getmək. Xoruzoğlu kağızı cibinə qoyub daban almış və enişlərdə xoruz kimi qanadlanmışdı. S. R.. Daban aldı müxalifin qoşunu. M. R.. Uşaq: – Sağ olun, – deyib, əlindəki kağıza baxa-baxa daban almaq istəyəndə müavin çağırdı. M. C.. Daban döymək – çox gəzmək. Gündüz axşama kimi hər kəs ona iş buyurduğuna və o da daban döydüyünə görə o qədər yorulardı ki, yerə uzanmaqla yuxuya getməyi bir olardı. S. R.. Daban qırmadan – dayanmadan. Onlar daban qırmadan qaçırdılar. «Qaçaq Nəbi». Dabanına daş dəymək – yubanmaq, gecikmək, ləngimək. Dabanına daş dəymiş – bəduğur, uğursuz. Dabanına tüpürmək – bax daban almaq. Çuğul qarı . . dabanına tüpürüb özünü birbaşa Soltan Mahmuda yetirdi. (Nağıl). Salman bəy dedi: – Dabanımıza tüpürək, hər nə ola, ola. N. V.. daban-dabana zərf Tamamilə. Dabandabana zidd. – Bu şərq küləyilə dabandabana; Bu uzun yollarda qovub səhəri; Böyük Şərq şerinin dühası gəlir. Şəhriyar.

Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti. 2009.

Игры ⚽ Поможем написать реферат

Look at other dictionaries:

  • Daban — Géographie Pays  Mali Région Koulikoro Cercle …   Wikipédia en Français

  • Daban — daban, deban adv devant, avant Gascogne. Var.: dabant; vers l Est, le levant …   Glossaire des noms topographiques en France

  • Daban — Surtout porté en pays gascon, c est l équivalent de Davant (voir ce nom) …   Noms de famille

  • daban — *daban germ., stark. Verb: nhd. zutreffen, passen; ne. occur, fit (Verb); Rekontruktionsbasis: got., an., ae.; Etymologie: s. ing. *dʰabʰ (2), Adjektiv …   Germanisches Wörterbuch

  • Daban — Original name in latin Daban Name in other language Bairin Youqi, Balin yutsi, Balinyou Qi, Balin’yutsi, Daban, Daban Zhen, Daban shan, Daban’shan, Pa lin yu ch i, Pa lin yu ch’i, Pa lin yu i ch i, Pa lin yu i ch’i, Ta pa lin wang fu, Ta pa shang …   Cities with a population over 1000 database

  • Daban, Kati Cercle — Daban   Commune and town   …   Wikipedia

  • daban — (*) [akin to Eng daft] : fit. Deriv. dofs (dob ) (*) fitting. Comp. gadaban fit, gadofs fitting …   Gothic dictionary with etymologies

  • daban — I (Qarakilsə, Qazax) dəyirman daşının işini nizamlayan dəmir hissə. – Dabanı bərkit, daş düşər (Qazax); – Də:rmanın dabanın yendir, unu yaxşı üyüssün (Qafan) II (Şamaxı) tütün bitkisinin kökə yaxın yarpaqları. – Tənbəkinin dabani çəkməyə çox… …   Azərbaycan dilinin dialektoloji lüğəti

  • daban — dağ, cebel, tepe, kötel …   Çağatay Osmanlı Sözlük

  • daban — 1. döşeme tahta 2. çeltik ekilen alet …   Beypazari ağzindan sözcükler

Share the article and excerpts

Direct link
Do a right-click on the link above
and select “Copy Link”